gmina

Plan ochrony zabytku w pigułce: czym w ogóle jest i po co gmina lub parafia ma go robić?

Zarządzanie zabytkowym kościołem, muzeum czy budynkiem urzędu to ciągła walka z czasem i ogromna odpowiedzialność. Na hasło „plan ochrony” wielu zarządców wyobraża sobie kolejny, bezużyteczny segregator pełen niezrozumiałych przepisów prawnych. W rzeczywistości to precyzyjna instrukcja przetrwania, która w razie pożaru, powodzi czy innego kryzysu przejmuje kontrolę nad chaosem i ratuje najcenniejszy dobytek.

Przez Jakub Bartosiewicz, temu
https://unsplash.com/photos/brown-sheet-of-papers-XVYleJiw_As

Znalazłem starą rzecz na strychu parafii lub w urzędzie – co robić krok po kroku?

Praktyczny, krótki przewodnik o tym, jak nie zniszczyć potencjalnego zabytku i kogo powiadomić o znalezisku Przestrzenie nieużytkowe w historycznych budynkach, takie jak poddasza kościołów, krypty sanktuariów czy zapomniane archiwa w gmachach samorządów lokalnych, stanowią jedne z najbardziej nieprzewidywalnych rezerwuarów dziedzictwa kulturowego. Kiedy podczas rutynowych prac remontowych, inwentaryzacyjnych lub modernizacyjnych dochodzi Dowiedz się więcej

Przez Jakub Bartosiewicz, temu
Ruiny pałacu w Sławikowie

Zabytek w ruinie to zabytek stracony – mity o obiektach nieużytkowanych

Współczesny krajobraz kulturowy Polski jest nasycony milczącymi świadkami historii, którzy trwają w stanie zawieszenia między dawną świetnością a ostatecznym unicestwieniem. Ruiny zamków, opuszczone dwory, niszczejące kaplice i zapomniane obiekty sakralne stanowią integralną część tożsamości lokalnych społeczności, a jednak w świadomości wielu zarządców terenów samorządowych figurują one jako obciążenie, a nie Dowiedz się więcej

Przez Jakub Bartosiewicz, temu

5 mitów o przydrożnych kapliczkach – dlaczego mała architektura sakralna to fundament bezpieczeństwa dziedzictwa

Od rzymskich korzeni po znaki Błękitnej Tarczy – odkrywamy prawdziwe oblicze małej architektury sakralnej. Przeczytaj o 5 mitach o przydrożnych kapliczkach, które zmieniają sposób patrzenia na ich renowację i ochronę. Dowiedz się, dlaczego brak planu na wypadek sytuacji kryzysowych to największe zagrożenie dla tych „rozsianych w krajobrazie modlitw” i jak profesjonalna ocena bezpieczeństwa może pomóc w ich zachowaniu dla przyszłych pokoleń.

Przez Jakub Bartosiewicz, temu

10 najczęstszych mitów o zabytkach w Polsce (i dlaczego są niebezpieczne dla dziedzictwa)

Zabytki w Polsce wcale nie giną głównie „przez ząb czasu”, ale przez błędne decyzje, zaniechania i… bardzo szkodliwe mity, które powtarzamy od lat. W artykule obalamy 10 najpopularniejszych przekonań – od „zabytek = zakaz wszystkiego” po „na plan ochrony jesteśmy za mali” – i pokazujemy, jak świadome podejście, dobra współpraca z konserwatorem i służbami oraz profesjonalny plan ochrony mogą realnie zwiększyć bezpieczeństwo kościołów, muzeów, bibliotek i innych obiektów dziedzictwa.

Przez Jakub Bartosiewicz, temu
Topniejący lodowiec

Zabytki a zmiany klimatu: jak ekstremalne zjawiska pogodowe niszczą nasze dziedzictwo?

Ekstremalne zjawiska pogodowe nie omijają kościołów, muzeów ani archiwów – przyspieszają pękanie murów, niszczą zbiory i obnażają słabe punkty naszych systemów zabezpieczeń. Coraz wyraźniej widać, że bez planu ochrony dostosowanego do zmian klimatu nawet najpiękniejszy zabytek może w jednej chwili stać się ofiarą powodzi, wichury czy pożaru.

Przez Jakub Bartosiewicz, temu

Dlaczego młodych ma obchodzić ochrona zabytków? 5 argumentów, które do nich trafiają

Ochrona zabytków kojarzy się często z „poważnym tematem dla dorosłych”, tymczasem to właśnie młodzi będą żyć w świecie, w którym część dzisiejszych kościołów, bibliotek czy muzeów może już nie istnieć. W artykule pokazujemy 5 konkretnych powodów, dla których ochrona zabytków ma znaczenie dla młodzieży: od tożsamości miejsca i szans zawodowych, przez udział w decyzjach samorządu, aż po realną rolę w przygotowaniu obiektów na kryzysy i konflikty zbrojne. To propozycja dla parafii, instytucji kultury i samorządów, które chcą rozmawiać z młodymi na serio – językiem odpowiedzialności, sprawczości i bezpieczeństwa ich własnej przyszłości.

Przez Jakub Bartosiewicz, temu

Przyszłość ochrony zabytków w erze cyfrowej – wyzwania i szanse. Cyfrowe bliźniaki, standaryzacja danych, cyberbezpieczeństwo dokumentacji i otwarte repozytoria.

Cyfrowe bliźniaki kościołów i muzeów, wspólny język danych, bezpieczne repozytoria i realne zagrożenia cyberatakami – to dziś codzienność instytucji, które chcą poważnie myśleć o ochronie zabytków w kryzysie. Ten tekst pokazuje, jak w praktyce przekuć modne hasła w konkretne działania w parafiach, muzeach, bibliotekach i gminach: od pierwszego skanu 3D i uporządkowania metadanych, przez wdrożenie standardów i zabezpieczenie systemów, po podłączenie się do otwartych repozytoriów. Na koniec podpowiada też, kiedy warto sięgnąć po zewnętrzny audyt bezpieczeństwa, aby cyfrowa warstwa dziedzictwa faktycznie wspierała ochronę obiektu, a nie była tylko katalogiem plików.​

Przez Jakub Bartosiewicz, temu

Dokumentacja strat po pożarze lub powodzi – krok po kroku

Dokumentacja szkód po pożarze lub zalaniu to nie jest „papierologia po fakcie”, ale warunek uczciwego odszkodowania i sprawnego powrotu obiektu do funkcjonowania. W zabytkowych kościołach, muzeach czy archiwach każdy źle opisany przedmiot, brak zdjęcia albo niedopilnowany podpis w formularzu może oznaczać realną stratę – finansową i konserwatorską. W tekście pokazano krok po kroku, jak zabezpieczyć miejsce zdarzenia, jak robić zdjęcia, tworzyć spisy, wypełniać formularze i prowadzić korespondencję z ubezpieczycielem, na konkretnych przykładach szkód po pożarze dachu muzeum i zalaniu archiwum parafialnego.

Przez Jakub Bartosiewicz, temu